- terug naar historie overzicht
- De oprichting
- De accommodatie
- De eerste wedstrijden

De accommodatie

In dit stuk:

Het terrein
De uitbreidingen
De grote renovatie

Het terrein aan de Spoorbrug
Het is niet bekend, waar LONGA de in het stuk van oprichting genoemde onderlinge bankvoetbalwedstrijden speelde. Waarschijnlijk werd zo hier en daar een veld gehuurd.
In het seizoen 1920-1921, het eerste seizoen in de competitie van de B.V.B.,speelde LONGA  zijn wedstrijden op een terrein aan de Lovense Kanaaldijk. Zo ongeveer op de plek waar nu de Praxis zich bevindt. Echter, na het behaalde kampioenschap dat seizoen, promoveerde LONGA naar de 3e klasse van de N.V.B., de Nederlandse Voetbal Bond (nu K.N.V.B.).
Helaas voldeed het “Praxis-terrein” niet aan de gestelde eisen van de N.V.B. en LONGA moest noodgedwongen naar een nieuw home gaan uitzien. Het werd voorlopig het Voltterrein. Het Bestuur van Volt gaf toestemming aan LONGA om hun wedstrijden aldaar te spelen.
Met ingang van het seizoen 1922-1923 kon men het veld van de atletiekvereniging Olympia onderhuren. Dit is minder vreemd dan het op het eerste gezicht lijkt. LONGA deed immers vooral aan gymnastiek en atletiek in die tijd.
In de volksmond heette dit veld “het terrein aan de Spoorbrug”.
De huurprijs bedroeg ƒ 200,-- per jaar met de clausule dat deze bij promotie naar de 1e klasse verhoogd zou worden tot ƒ 300,-- per jaar. Met ingang van 1 oktober 1926 werd stuivertje gewisseld: LONGA werd hoofdhuurder, Olympia onderhuurder voor een bedrag van ƒ 50,-- per jaar. Er verscheen een schamel restaurantje, een houten gebouwtje zonder waterleiding en elektriciteit. Water werd in kannen en emmers bij de overburen gehaald.
Het is en blijft een merkwaardig fenomeen, dat men bij LONGA, in tegenstelling tot wat bij andere sportverenigingen gebruikelijk is, het altijd heeft over “restaurant” als “kantine” bedoelt wordt. Tientallen jaren lang al!  Toch nog de invloed van de bank/kantoorlieden?
Povere staantribunes werden met koortsige haast opgetrokken. Begin 1928 werd het “terrein aan de Spoorbrug” (18.010 vierkante meters) voor de prijs van  ƒ 5.750,--  gekocht van de familie v.d.Schoot-Hoofs. Dit bedrag is inclusief  overschrijvingskosten en vestiging van hypotheek. Met de eigenaar van het belendende perceel grond werd een zodanige grondruil aangegaan, dat LONGA de beschikking kreeg over een zuiver rechthoekig terrein. Hierdoor werd het mogelijk om het speelveld te verplaatsen naar oostelijke richting. Zodoende werd voldoende ruimte gecreëerd om in latere tijd een tribune te plaatsen. Het speelveld werd uitgezet tot een lengte van doel tot doel van 107 meter en een breedte van corner tot corner van 70 meter. De totale lengte tussen de afrastering van het speelveld bedroeg 117 meter, de totale breedte 80 meter. Direct na het seizoen 1927-1928, het seizoen waarin de hoogste klasse van het Nederlandse Voetbal werd bereikt, werd met het speelklaar maken van het veld begonnen door de De Nederlandse Heide-Maatschappij. Kosten ƒ 1.000,-.
Precies bij de start van het seizoen 1928-1929 was het speelveld gereed.

Uitzicht op de oorspronkelijke draaibrug over het Wilhelminakanaal ter hoogte van de Bosscheweg. De draaibrug werd in 1944 door de Duitsers opgeblazen. Pas in 1954 werd hij vervangen door de nu nog steeds in gebruik zijnde hefbrug. Links het uiterst markante gebouw van Brouwerij de Kroon. Gebouwd in 1868 en helaas in 1988 gesloopt. Rechts van dit gebouw was een veldje dat gebruikt werd als fietsenstalling voor de bezoekers van de wedstrijden van LONGA.
Achter de spoordijk: Het terrein aan de Spoorbrug. De foto stamt uit 1928.

Naar boven

De uitbreidingen
Meteen na het seizoen 1926-1927, toen promotie naar de hoogste klasse van het Nederlandse voetbal de eerste klasse, een feit was, werd meteen begonnen met het in orde brengen van het speelveld. De houten schutting werd rondom uitgebreid, er werden poorten aangebracht, er verrezen kleedkamers en loketten voor de kaartverkoop. De kleedkamers waren overigens niet voorzien van stromend water. Voor de spelers die zich na afloop van een wedstrijd wensten te wassen, werden enkele emmers water uit het Wilhelminakanaal geschept.
Op 1 mei 1929 werd besloten om een fonds voor het plaatsen van tribunes op te richten. Om in de behoefte aan stromend water te voorzien, werd aan de Fa. Spijkers opdracht gegeven voor het slaan van een put.. In de bestuursvergadering van 4 september 1929 nam het bestuur het besluit om langs het veld een betonnen staantribune van 3 treden te plaatsen. De aldaar staande houten staantribune zal verplaatst worden naar achter de goal. Inmiddels had het bestuur aan de Fa. Gebrs. Struycken opdracht gegeven voor de bouw van een overdekte zittribune. Deze werd op 11 september 1932 officieel geopend met de wedstrijd LONGA-Hermes D.V.S.. Zowel Ajax als Feijenoord gingen niet in op de uitnodiging van LONGA.
De bouwkosten van de tribune: ƒ6.554,61.
Met de heer Jef Struycken, directeur,  werd overeengekomen om ƒ 54,61 contant te betalen. Voor het restant zou een schuldbekentenis worden ondertekend.

In juli 1934 werd de houten staantribune achter de goal vervangen door een betonnen staantribune van 10 treden hoog. Kosten ƒ 1.100,--
In de jaren 1942 tot en met 1944, de oorlogsjaren, werden de overige staantribunes in beton gebouwd. LONGA beschikt dan over een eigen accommodatie waar 15.000 toeschouwers een (staan)plaats konden vinden en 500 toeschouwers een overdekte zitplaats!  

Het ‘terrein aan de Spoorbrug”. Links de 8-hoge terrasvormige staantribune. Links van de overdekte zittribune de 3-traps staantribune. Rechts vóór de spoorbrug de 10-traps staantribune. Dergelijke tribunes  bevonden zich tevens aan beide andere zijden van het veld. Aldus plaats biedend aan ruim 15.000 toeschouwers

Na veel geharrewar over een nieuw te bouwen restaurant, werd in juli 1947, om financiële redenen, besloten om hiervan af te zien. Het bestaande houten gebouwtje zou worden gerenoveerd en enigszins uitgebreid. Aldus ontstond het in LONGA-kringen beroemde “groene houten restaurant”.
Na diverse pachters/beheerders versleten te hebben, werd vanaf 1 juli 1952 Leo Timmermans als beheerder aangesteld. Per 1 januari 1969 legde hij zijn functie, na een conflict met het bestuur, neer. Leo was een volbloed LONGA-man, die ook nog in diverse commissies actief was. Hij en zijn familie beheerden het restaurant op een zodanig enthousiaste wijze, dat het “groene houten restaurant” uitgroeide tot LONGA’s wondertent.

In 1962 werd het ‘terrein aan de Spoorbrug” aan de Gemeente Tilburg verkocht.
Voor f 100.000,--. Die verkoop was hard nodig in verband met de slechte financiële toestand ten gevolge van het betaald-voetbal-avontuur in 1954.
LONGA was weer huurder.

In 1965, na terugkeer naar het amateurvoetbal, werd wederom het idee gelanceerd om een nieuw restaurant te bouwen. Architect/bestuurslid Charles Storimans maakte vele tekeningen. Uiteindelijk bleek alles onbetaalbaar voor LONGA. Voorlopig.
Want in 1970 was het dan eindelijk toch zover. Naast het zo dierbare “groene houten restaurant” werd een nieuw clubhuis gebouwd. De bouw werd gerealiseerd door de Gebrs. Struycken. De afwerking geschiedde in eigen beheer. Als coördinator werd Guus van de Wollenberg benoemd. Guus, geboren Amsterdammer, werkte destijds in Tilburg als bouwopzichter. Hij is nooit meer teruggegaan naar Amsterdam. Hij heeft ook nog nog enkele jaren het doel van onze selectie-elftallen verdedigd. Vooral door zijn inzet bij de bouw van het clubhuis en de latere verbouwing, is hij benoemd tot lid van verdienste van LONGA.
Het “groene houten restaurant” heeft daarna nog enige tijd dienst gedaan als een soort van opslagruimte. Men kon er maar moeilijk toekomen om tot afbraak over te gaan. Toen dat uiteindelijk toch gebeurde ging dat gepaard met zeer emotionele toestanden.
In 1975 werd gekozen voor een andere opzet voor het beheer van het restaurant. Het idee kwam van Piet Konings Jr. en hield in, dat er een betaalde manager werd benoemd. Deze werd geassisteerd door een 10-tal LONGA-leden, vrijwilligers. Deze constructie werd in 1977 verbroken en vanaf dat tijdstip werd het beheer van het restaurant volledig door LONGA-leden gerund.
Inmiddels was men al weer toe aan verbouwing. De bestuurskamer was te klein, de toilettengroepen voldeden niet en bij bepaalde gelegenheden was het restaurant gewoon te klein geworden. Op 1 mei 1978 werd gestart met de verbouwing/uitbreiding.
De tekeningen van de verbouwing werden vervaardigd door Guus van de Wollenberg. De bouw werd gecoördineerd door Frans van den Heuvel. De uitbreiding betrof de ruimte waar “de kleine bar” zich bevind en de bestuurskamer.
 
Tot op heden maakt LONGA dankbaar gebruik van dit restaurant. Alleen is in de loop van de tijd de titulatuur “restaurant” vervangen in het meer eigentijdse “kantine”.
Deze kantine werd in 2003-2004 gerenoveerd. Het dak werd vernieuwd en er verscheen een moderne ovaalvormige bar. De kleine bar doet nog steeds dienst bij thuiswedstrijden van het eerste elftal en bij feestpartijen voor wat kleinere groepen.

Naar boven

De grote renovatie van de kleedaccommodatie   
In 1988 werd door de heren Cock Struycken en Tiny Hesselberth een renovatieplan opgesteld. Dit zeer ambitieus plan werd opgesplitst in 2 fases:
Fase 1: de renovatie van het kleedgebouw op de zijvelden.
Fase 2: de renovatie van de kleedlokalen onder de hoofdtribune.
De totale kosten werden geraamd op ƒ 420.000—
In mei 1989 kreeg LONGA van de gemeente Tilburg te horen, dat er gerekend kon worden op een bijdrage van ƒ 310.000,-- LONGA diende dus zelf ƒ 110.000,-- op te hoesten.
Om hieraan te kunnen voldoen werd een bouw- en loterijcommissie opgericht. De C.T.V.A. (Commissie Ter Verbetering Accomodatie). Deze commissie bestond uit de volgende heren: Cock Struycken (architect), Tiny Hesselberth, (bouwkundige), Leo Lutterman, Jan Vriens, Jan van Riel, Hans Sengers en Valentijn Mertens.
Ter financiering van de geraamde ƒ 110.000,-- stelden zij voor om een ‘Grote Loterij’ te gaan organiseren. Er zouden  dan 400 loten à ƒ 250,-- verkocht dienen te worden. Netto opbrengst ƒ 60.000,--; het dan ontbrekende bedrag van ƒ 50.000,-- zou gefinancierd worden door verhoging van de hypotheek.
Het Hoofdbestuur van LONGA ging akkoord met dit plan onder voorwaarde, dat eerst de 400 loten verkocht moesten zijn. Binnen 9 weken waren alle loten verkocht!
In mei 1989 werd met de renovatiewerkzaamheden begonnen, uitgevoerd door bedrijven die LONGA op een of andere manier sponsorden. En met vrijwilligers uit de eigen LONGA-gelederen! Er ontstond tijdens deze werkzaamheden weer die echte Zwart-Wit clubsfeer. Een clubsfeer, die moeilijk onder woorden te brengen is. Dat is ook niet nodig, want iedere rechtgeaarde LONGA-man weet wat hiermee bedoeld wordt.
De accommodatie was weer voor vele jaren representatief. De C.T.V.A. is opgeheven en overgegaan in de BAK (Bijzondere Aktiviteiten Kommissie). Zij zorgen ervoor, dat de LONGA-accommodatie representatief blijft.   

LONGA speelt nog steeds op “het terrein aan de Spoorbrug” en de grote overdekte zittribune staat nog fier overeind. De oude ijzeren Spoorbrug niet meer. Hij is in 2001 vervangen door een modern, minder geluidsoverlast producerend exemplaar.
Het grootste gedeelte van de betonnen staantribunes hebben de tand des tijds ook niet kunnen weerstaan. Zij zijn gesloopt.

Bekijk hier nog meer foto's van het LONGA terrein.

Naar boven